Buitenschoolse cultuureducatie: toegankelijk voor iedereen

In Brabant vinden wij het belangrijk dat iedereen toegang heeft tot cultuureducatie in de vrije tijd: van pianoles, schilderen tot toneelspel, ongeacht je leeftijd of woonplaats. Een stevige, toekomstbestendige kunsteducatie-sector met passend aanbod is daarvoor onontbeerlijk. In opdracht van de provincie verbindt Kunstloc Brabant overheden, maatschappelijke- en culturele partijen, het onderwijs en het bedrijfsleven  aan de ambitie om samen cultuureducatie voor alle inwoners toegankelijk te maken en te houden. 

 

    Dit gaan wij doen door: 

    Gezamenlijke ambitie 

    Kunstloc Brabant neemt het voortouw om een gezamenlijk opgestelde ambitie te formuleren en te werken aan commitment van overheden, culturele en maatschappelijke instellingen en bedrijven. 

    Investeringsprogramma voor vernieuwers

    In Brabant zien we culturele organisaties en ondernemers variërend in type organisatie, omvang, in grotere en kleinere gemeenten, die op een vernieuwende manier lessen en cursussen in de kunstvakken aanbieden. Wij ondersteunen negen voorbeeldsituaties die samen de diversiteit in de sector vertegenwoordigen op basis van type organisatie (van kunstencentrum tot flexibele ondernemer), omvang en grootte van de gemeente. Het betreft: CKB De Maagd, Art4U, Phoenix Cultuur, RICK, Muzerije, MDT-collectief, Regionale muziekschool ’s-Hertogenbosch, Brede Boxtelse scholen en Podium 10. Met een impuls van in totaal 100.000 euro krijgen zij de kans te groeien op het gebied van organisatieontwikkeling, productontwikkeling of vernieuwende samenwerking. Zij zijn een bron van inspiratie voor collega's en lokale overheden, daarom delen we actief het experiment en succesfactoren van deze voorbeelden met partijen in de hele provincie. Zodat culturele partijen, ondernemers en lokale overheden op eigen wijze handen en voeten kunnen geven aan toegankelijke en kwalitatieve buitenschoolse cultuureducatie voor alle Brabanders.

    Zeven succesfactoren centraal

    Een sterke buitenschoolse cultuureducatie sector hangt samen met een zevental indicatoren. Toegankelijkheid, kwaliteit maar ook werkgeverschap en samenwerking zijn een aantal van deze randvoorwaarden. Om partijen in Brabant verder te helpen en te inspireren op welke manier zij hun organisatie of beleid kunnen vormgeven zijn deze thema’s een goede basis:

    •    toegankelijkheid   •   kwaliteit   •  innovatie  •  duurzaamheid   •  overdraagbaarheid   •  werkgeverschap   •  samenwerking

    We interviewden Brabantse kunstencentra en professionals in de buitenschoolse cultuureducatie over deze succesfactoren. Je leest hieronder de artikelen:

    Gemeenten ondersteunen

    Voor de toegang tot buitenschoolse cultuureducatie is de gemeente als goede samenwerkingspartner onmisbaar. In onze dienstverlening is daarom veel aandacht voor het enthousiasmeren van lokale overheden. Dat doen we door hen te adviseren en door te laten zien wat buitenschoolse cultuureducatie voor de lokale samenleving kan betekenen.

    Scan voor gemeenten

    Willen we de situatie in Brabant duurzaam verbeteren dan zullen de gemeenten overtuigd moeten raken van de nut en noodzaak van een goede culturele infrastructuur. Met name in kleinere gemeenten ontbreekt een coherent en goed onderbouwd cultuurbeleid. Momenteel ontwikkelen we een scan voor gemeenten waarmee zij inzicht kunnen verwerven in de manier waarop de buitenschoolse cultuureducatie in hun gemeente is geregeld. Deze scan kan de start zijn van de herijking van beleid bij gemeenten. Onze rol hierbij is informeren van gemeenten, aanjagen van de vernieuwing van beleid en (op verzoek) adviseren bij het opstellen van nieuw beleid. 

    Verbeteren ondernemerschap professionals in cultuureducatie

    In de buitenschoolse cultuureducatie zijn nogal wat zzp’ers werkzaam - vanwege hun specialisatie en hun flexibiliteit kan de sector niet zonder deze professionals. We zien dat deze ondernemers zich in een kwetsbare positie bevinden. Daarom helpen we professionals in cultuureducatie hun ondernemerschap te versterken, zodat ze sterker staan in een steeds veranderende sector. Lees meer over de bijeenkomsten en het netwerk.

    Nader onderzoek

    Kunstloc Brabant heeft zich verdiept in de lokale buitenschoolse cultuureducatie en een aantal onderzoeken naast elkaar gelegd. Daarnaast heeft ze het PON de opdracht gegeven de kennis van de sector aan te vullen door een onderzoek naar zzp-ers in de kunsteducatie en het gemeentelijk beleid ten aanzien van de buitenschoolse kunsteducatie: Buitenschoolse cultuureducatie in Brabant (2016). Hierdoor ontstaat beter zicht op het aantal organisaties dat actief is en hoe zij functioneren, de deelname aan buitenschoolse cultuureducatie, en het beleid van lokale overheden. Het blijkt onder meer dat de sector versplinterd raakt: we zien een snelle groei van het aantal zelfstandigen en particuliere organisaties. Het merendeel van de zzp-docenten is gekwalificeerd om les te geven. Zij hebben over het algemeen een laag persoonlijk inkomen.

    Ondersteunen van Jeugdcultuurfonds Brabant

    Het Jeugdcultuurfonds Brabant zorgt ervoor dat ook kinderen van financieel minder draagkrachtige gezinnen kunnen deelnemen aan kunst en cultuur. Het fonds is in 2014 opgericht; inmiddels zijn dertien gemeenten in Brabant aangehaakt. De provincie stimuleert de deelname van gemeenten aan dit fonds via een startbijdrage. Kunstloc Brabant versterkt het Jeugdcultuurfonds Brabant met communicatieadvies, inzet van formatie en expertise over lokale aanbieders. Uiteindelijk streven we naar een ondernemend en zelfstandig opererend fonds.

    Meer weten ?

    Je vindt op deze pagina meer informatie over buitenschoolse cultuureducatie. Blijf op de hoogte door je in te schrijven voor onze nieuwsbrieven en ons te volgen op social media.

    Max van Alphen

    Max van Alphen

    Senior Adviseur Kunsteducatie

    subsidies, overheden, buitenschoolse cultuureducatie, Méér muziek in de klas, cultuurprofielscholen, draagvlak