Impulsgelden-aanvraag Mantel der Liefde reist door Nederland

De Mantel der Liefde is een interactieve, reizende tentoonstelling over mantelzorg en ouderen die op 10 november 2017 is geopend op het station van Breda. De tentoonstelling reist momenteel door de rest van Nederland.

Fotografe Ilse Wolf fotografeerde 12 koppels om zo een gemêleerd beeld te schetsen van de situatie in Nederland. Bij de expositie hoort een educatietraject voor leerlingen in het voortgezet onderwijs. Het project is aangevraagd via de impulsgeldenregeling en gehonoreerd door de jury.

De Mantel der Liefde slaat een brug tussen professionele kunst, cultuur, zorg en educatie. Fotografe Ilse Wolf deed eerder een ouderenproject voor BredaPhoto. Daardoor ontdekte ze dat mantelzorg, een zeer actueel thema, een containerbegrip is geworden.

Resultaten educatieproject

In samenwerking met de Nassau in Breda is het educatieproject uitgezet bij alle MAVO 3-klassen als CKV-project. Vijf klassen bezochten de expositie bezocht en kregen de 135 leerlingen workshops van Carla van Gaalen en Ilse Wolf. Hierin kregen leerlingen meer informatie over mantelzorg maar konden ze kennismaken met drie soorten fotografie: Portet, Documentair en Stilleven. In de workshop gingen ze aan de slag om te oefenen met deze verschillende manieren van fotografie.Vervolgens kregen ze de opdracht om woordwebben te maken bij het thema mantelzorg. Deze woordwebben hingen bij de expositie in Breda en werden veel bekeken door de bezoekers. Aan de hand van de woordwebben maakten de leerlingen een keuze of ze mantelzorg in beeld wilden brengen door middel van portret, documentaire fotografie of in stilleven en zijn ze gaan fotograferen.

“Ik vond het een erg leuke expositie waar ik veel aan gehad heb en achteraf nog veel over nagedacht heb. Hoe ik oudere / incapabele mensen kan helpen in de samenleving. Zo doe ik soms boodschappen voor mensen in mijn oma’s appartement en in onze buurt gooi ik het glas weg. Als ik in de sneeuw een oud zie die over wil steken help ik diegene.” – Leerling Mavo 3

De resultaten van deze foto’s waren te zien op een beamer die tijdens de openingsuren van de expositie aanstond. De beste series werden eind februari in samenwerking met het Stedelijk Museum Breda daar tentoongesteld op een scherm. De winnaars werden bekendgemaakt op de Nassau, op een middag waarbij ook alle ouders aanwezig mogen zijn.

“Ik vond het indrukwekkend wat er allemaal met de mensen op de foto’s aan de hand was. Het was ook speciaal hoeveel die mantelzorgers doen voor hun familie vrienden kennissen. Maar ik vond het verhaal van de vrouw die als mantelzorger haar hond had. Ik vond het bijzonder dat het zo gemaakt was dat je het per se met ze twee moest bekijken.– Leerling Mavo 3.

Mantelzorg volgens Ilse

Ilse: “We leven in een samenleving waar de groep ouderen groter wordt. Sterker nog, ouder worden lijkt een probleem te worden. Woorden als ‘vergrijzing’ en ‘ouderenzorg’ verschijnen bijna dagelijks in de media. Ouderen worden een doelgroep. Ze worden niet meer gezien als individu maar enkel als een groter wordend probleem. De manier waarop er naar ouderen gekeken wordt, is vaak negatief. Ouder worden betekent meer zorg, maar is dit niet gewoon een onderdeel van ons leven? Het doel van dit project is om meer verbeelding en gelaagdheid te geven aan de begrippen ‘mantelzorger’ en ‘ouderen’

Mantelzorg betekent: zorgen, liefde, iets voor elkaar over hebben, voor elkaar klaarstaan. Maar het betekent ook dat je van een ander afhankelijk bent. Die afhankelijkheid heeft grote invloed op het leven van zowel de mantelzorger als van degene voor wie wordt gezorgd. In de interactieve tentoonstelling willen we bezoekers in de positie van een mantelzorger brengen. Het maakt duidelijk dat je elkaar nodig hebt, zelfs voor de simpelste dingen in het leven.”

De interviews met de mantelzorgers en ouderen komen terug in de expositie. Door beeld en verhaal te combineren wordt de beleving van de tentoonstelling versterkt. Behalve een unieke beleving van de verhalen en de fotografie wordt de tentoonstelling ook een ontmoetingsplaats tijdens evenementen en een plek voor lezingen en educatieprojecten.

Het juryrapport

De jury noemt de artistieke uitgangspunten en maatschappelijke betrokkenheid van Ilse Wolf aansprekend. Op grond van het werk van de aanvrager, haar projectplan en toelichting hierop tijdens de pitch heeft de jury vertrouwen in de borging en verdieping van de artistieke kwaliteit van het project. Door de samenwerkingspartners uit verscheidende sectoren wordt een brug geslagen tussen cultuur, zorg en educatie. Met de diverse expositielocaties kunnen verschillende publiekgroepen worden bereikt.

De jury waardeert de intentie om met haar maatschappelijk geëngageerde project verborgen verhalen zichtbaar te maken voor een breed, gemêleerd publiek en zo een andere mindset ten aanzien van zorgbehoevende ouderen en mantelzorg te bewerkstelligen. Op basis van de wijze waarop Ilse Wolf tot op heden haar beroepspraktijk heeft vormgegeven en gelet op de verbindingen die ze al heeft gelegd met maatschappelijke organisaties, zorginstanties, scholen en bestuursorganen heeft de jury vertrouwen in het duurzame karakter van dit project.

De hele aanvraag en het projectplan lees je hier. De impulsgelden zijn voor de periode 2017-2018 beschikbaar gesteld door de Provinciale Staten van Noord-Brabant. De uitvoering van het programma ligt bij Kunstbalie, bkkc en Erfgoed Brabant. Ook aanvragen? Kijk hier.

Evelien Wouters

Evelien Nelemans-Wouters

Senior Adviseur Kunstbeoefening

subsidieregelingen, financiering, projectmanagement, dans, theater

Annemiek Tekstra Berendsen

Annemiek Tekstra-Berendsen

Consulent Voortgezet Onderwijs